آی پی چیست
آی پی (Internet Protocol address) یعنی شماره اتصال شما به اینترنت، چیزی شبیه نشانی خانه. وقتی سایتی را باز میکنید، آن سایت از روی این شماره میداند پاسخ را کجا بفرستد. آی پیای که بالا میبینید همان است که این صفحه از اتصال شما دیده است.
از روی آی پی نام یا نشانی خانه شما مشخص نمیشود. شهری که نمایش داده میشود مکان تقریبیِ شبکه اینترنتدهنده شماست و گاهی شهر دیگری است. کشور معمولا درست است، مگر اینکه VPN روشن باشد.
آی پی چند نوع است
| IPv4 | IPv6 | |
|---|---|---|
| شکل | 185.51.200.2 | 2a01:5ec0:1000::1 |
| طول | ۳۲ بیت، ۴ بخش | ۱۲۸ بیت، ۸ بخش |
| تعداد نشانیها | حدود ۴٫۳ میلیارد | عملا بینهایت |
از نظر نسخه، آی پی دو نوع است: IPv4 و IPv6. از نظر کاربرد هم دو نوع است: عمومی و خصوصی؛ و از نظر واگذاری، ثابت (استاتیک) و متغیر (داینامیک). بیشتر اینترنت خانگی و موبایل در ایران هنوز با IPv4 کار میکند و IPv6 معمولا «استفاده نمیشود» نشان داده میشود.
تبلیغ
آی پی عمومی و خصوصی
در تنظیمات وایفای گوشی یا کامپیوتر نشانیهایی مثل 192.168.1.105 یا 10.0.0.5 میبینید. این آی پی خصوصی است و فقط داخل شبکه خانه یا محل کار، یعنی پشت مودم، معنی دارد. همه دستگاههای شما با یک آی پی عمومی به اینترنت میروند، همان که بالا نشان داده شده است. مودم همزمان به همه دستگاهها آی پی خصوصی میدهد.
آی پی ثابت و متغیر، و VPN
- آی پی متغیر: بیشتر اینترنت خانگی و موبایل هر بار آی پی تازه میگیرد. با خاموش و روشن کردن مودم یا قطع و وصل کردن دیتای موبایل ممکن است عوض شود.
- آی پی ثابت: بعضی اینترنتدهندهها آی پی ثابت را جدا و معمولا با هزینه میدهند. برای دوربین مداربسته یا سرور خانگی لازم میشود.
- آی پی مشترک: در شبکه موبایل چند مشترک با یک آی پی عمومی IPv4 بیرون میروند، پس آی پی شما با دیگران یکی است.
- VPN: وقتی VPN روشن است، بالا آی پی سرور VPN و کشور آن نشان داده میشود، نه آی پی واقعی شما. برای دیدن آی پی واقعی VPN را خاموش کنید و دوباره بررسی را بزنید.
جمعبندی
- آی پی بالای صفحه همان آی پی عمومی شماست که هر سایت میبیند.
- IPv4 هم ۳۲ بیتی است و IPv6 ۱۲۸ بیتی.
- نشانیهایی که با 192.168 یا 10 شروع میشوند آی پی خصوصیاند.
- آی پی خانگی و موبایل معمولا تغییر میکند؛ با VPN، آی پی VPN نشان داده میشود.
منابع بررسیشده (۲۴ آبان ۱۴۰۵ / ۱۵ نوامبر ۲۰۲۶)
- RFC 791 (IPv4)، RFC 8200 (IPv6)، RFC 1918 (نشانیهای خصوصی)، RFC 6598 (نشانیهای مشترک CGNAT)